Nasz kościół

Historia świątyni

  • późnoromańska (z wapienia i dolomitu, murowana, jednonawowa, bez-wieżowa) z fundacji księcia opolskiego Władysława w r. 1231 jako koś-ciół farny dla osady Bytom i otaczających ją przedmieść;
  • obudowywana kaplicami, m. in. św. Zygmunta (dar bytomian wyklętych za zamordowanie w r. 1367 dwóch księży) i NMP ( z obrazem Madonny Bytomskiej sprzed 1420 r.);
  • w 1430 r. splądrowana przez husytów;
  • spalona w 1515 r. i ok. r. 1530 odbudowana w stylu renesansowym (wte-dy: dobudowanie wieży i nawy zachodniej, nowe sklepienia siatkowe, odrzwia i duży krucyfiks – prawdopodobnie dzieło bytomianina Jana Solskiego);
  • wielekroć plądrowana (np. w r. 1627 i 1643) i niszczona (np. w r. 1670 wskutek pożaru), a potem odbudowywana i wyposażana (z ok. r. 1681 – m. in. drzwi zakrystii; z XVIII w. – barokowe ołtarze, chrzcielnica i figury: Chrystusa Frasobliwego i Dobrego Łotra; z ok.1810 r. krypta grobowa hrabiów Henckel von Donnersmarcków);
  • w latach 1840-1876 gruntownie przebudowana w stylu neogotyckim, wtedy: po zdjęciu cebulastego hełmu z 1821 r. nadbudowa wieży (o część ceglaną z wieżyczkami i attyką) i zwieńczenie ośmioboczną iglicą; prze-dłużenie naw: głównej i od Rynku; nowe sklepienia; w miejsce ukoś-nego dachu od ul. Koziołka ceglany szczyt ze sterczynami i blendami; powiększenie zakrystii; dobudowanie kruchty przy wejściu głównym i wybicie nad nim rozety oraz gotycka oprawa pozostałych okien; ogro-dzenie kościoła i nowej plebanii; wewnątrz kościoła: poszerzony chór muzyczny; nowe: organy, marmurowa posadzka, ambona, neogotyckie ławki i konfesjonały; nowe ołtarze: główny z obrazem Wniebowzięcia NMP wiedeńczyka Bonawentury Emmlera z 1861 r. (obecnie w nawie bocznej przy chórze) oraz boczne: Św. Krzyża i św. Józefa; stacje Drogi Krzyżowej i krucyfiksy w bocznych kruchtach; kamienne figury przed kościołem: Ukrzyżowanie, św. Barbara i św. Florian;
  • urządzana na nowo w latach 20-tych (m. in. neobarokowe konfesjonały) i 30-tych (m. in. z 1937 r. obecny ołtarz główny z obrazem Francesco Corradiego z 1659 r. i medalionem MB Bytomskiej);
  • po r. 1945 odbudowana ze zniszczeń wojennych (bez sygnaturki na da-chu, z obniżonym szczytem nad wejściem głównym, z nowymi witraża-mi);
  • w latach 1957-1965 zabezpieczona przed szkodami górniczymi.

Historia parafii

  • powstała w r. 1231 w obrębie diecezji krakowskiej (od r.1821 w diecezji wrocławskiej, od 1972 – w opolskiej, a od 1994 – w gliwickiej);
  • obejmowała początkowo miasto oraz przedmieścia i wioski: Rozbark, Szombierki, wkrótce też Łagiewniki, Dąbrowę, Orzegów, Godulę, Cheb-zie, Czarny Las-Wirek, Chropaczów, Świętochłowice, Królewską Hutę i Brzeziny, a po r. 1821 także: Hajduki, Lipiny, Piaśniki i Zgodę;
  • od poł. XIX w., na skutek gwałtownego przyrostu ludności w związku z rozwojem przemysłu, parafia zaczęła się dzielić (do tej pory w jej obrębie powstało kilkadziesiąt parafii, a świątynia zyskała tytuł „matki kościo-łów”);
  • duszpasterstwo pełnili tu najpierw księża diecezjalni, od 1400 do 1810 r. (z przerwą w latach 1565-1632, kiedy kościołem zawładnęli protestanci) - norbertanie z wrocławskiego klasztoru św. Wincentego, a po kasacji zakonów – ponownie księża diecezjalni;
  • proboszczowali tu: w l. 1840-1874 ks. Józef Szafranek, poseł na sejm (gruntowna przebudowa kościoła w stylu neogotyckim, założenie parafii św. Barbary w Chorzowie i Ścięcia św. Jana Chrzciciela w Goduli, spro-wadzenie sióstr De Notre Dame oraz szarytek); w l. 1874-1893 ks. Nor-bert Bończyk, poeta – „Homer Śląski” (założenie parafii św. Trójcy w Bytomiu i św. Józefa w Zgodzie, założenie Towarzystwa Młodzieży św. Alojzego); w l. 1893-1900 ks. Teodor Myśliwiec (założenie parafii św. Jana Nepomucena w Łagiewnikach); w l. 1900-1921 ks. Emanuel Bu-chwald (założenie parafii św. Jacka w Bytomiu); w l. 1922-1930 ks. Jó-zef Niestrój (założenie parafii św. Barbary w Bytomiu); w l. 1930-1945 ks. Alfred Hrabowski (renowacja kościoła ze zmianą ołtarza głównego); w r. 1946 ks. Józef Thomys; w l. 1946-1957 ks. Walenty Opaliński; w l. 1957-1982 ks. Wacław Schenk, prof. KUL (zabezpieczenie kościoła przed szkodami górniczymi, nowe witraże, założenie parafii św. Anny, sprowadzenie z Szombierek i konserwacja obrazu MB Bytomskiej); w l. 1982-1993 ks. Eugeniusz Piotrowski (budowa domu katechetycznego); w l. 1993-1998 ks. Henryk Mokros; od r.1998 ks. Piotr Kopiec.

Galeria

kościół - wnętrze

Polecamy

News News News News News